Hoe herken ik dementie?



Dementie is meer dan vergeetachtigheid. We onderscheiden dementie in een beginnend stadium, voortgaande dementie en vergevorderde dementie.

 

Beginnende dementie valt te herkennen aan:

  • ernstige vergeetachtigheid. Eerst vergeet iemand vooral recente gebeurtenissen. In deze fase van dementie is iemand voortdurend dingen kwijt, vergeet afspraken, stelt steeds dezelfde vragen en vertelt telkens dezelfde verhalen.
  • problemen met ingrijpende en nieuwe situaties, zoals een vakantie of ziekenhuisbezoek.
  • verlies van het besef van tijd. Iemand weet niet meer welke dag of hoe laat het is. Ook kan hij lastig inschatten hoe lang iets duurt.

Voortgaande dementie valt te herkennen aan:

  • kwijtraken van het gevoel voor plaats. Iemand die dement wordt herkent plekken niet meer; het begint met nieuwe plekken, maar later geldt het ook voor plekken in de eigen woning.
  • problemen met het uitvoeren van dagelijkse handelingen, zoals zichzelf wassen en aankleden of eten koken.
  • problemen met rekenen, schrijven en tekenen.
  • taalproblemen. Iemand die dement wordt maakt korte zinnen, vreemde zinsconstructies. Hij krijgt steeds meer moeite om dingen onder woorden te brengen of te begrijpen wat anderen bedoelen.
  • veranderingen in karakter en gedrag. Soms doen mensen met voortgaande dementie dingen die ze vroeger nooit deden, zoals vloeken of schuine moppen vertellen. Ook worden bestaande karaktertrekken steeds uitgesprokener, of juist milder.
  • onrust. Iemand die dementeert wil voortdurend iets doen, gaat dwalen en krijgt slaapproblemen.

Vergevorderde dementie valt te herkennen aan:

  • voorwerpen niet meer herkennen en kunnen gebruiken. Iemand ziet bijvoorbeeld een beker voor zich staan, maar weet niet meer dat je hieruit moet drinken.
  • moeite met bewegen. Hoewel hun spieren nog in orde kunnen zijn, bewegen dementerende mensen zich onhandig en houterig.
  • fatsoensnormen vallen weg. Iemand met vergevorderde dementie verzorgt zichzelf slecht, weet niet meer 'hoe het hoort' en kent geen schaamte.
  • in de laatste fase van dementie herkennen mensen zelfs de eigen partner en kinderen niet meer. Ook de herinneringen uit het verre verleden zijn verdwenen. In dit stadium wordt iemand vaak weer rustiger, praat nauwelijks en begrijpt vrijwel niets meer. Een dementerende is wel gevoelig voor stemmingen en heeft behoefte aan veiligheid en vertrouwen.